ملا أحمد النراقي

35

رسائل ومسائل ( فارسي )

( 519 ) س 10 : هر گاه زيد زينب را تزويج نمايد واو را متصرّف شود ومبلغى از بابت نقد الصداق بگويد ، و من بعد بعضى از اجناس را از براى او بگيرد و در يورتى ( 1 ) كه زوجه در آن ساكن است بگذارد ، وزينب در آن تصرّف نمايد به اذن زيد از بابت طلبى كه زينب از او دارد يا نه و من بعد زيد فوت شود وحال آن كه اجناس را به جمع او نداده باشد ، به معنى اين كه با زينب محاسبه ننموده باشد كه فلان جنس به چه مبلغ ، و فلان جنس ديگر به چه مبلغ ، والحال هذه زيد فوت وقروض بسيار ديگر هم داشته باشد ، آيا بايد اجناس [ تقسيم بين ] غرما شود يا نه ؟ ج : نقد الصداق دين است بر ذمّه ء زوج ، و در دين به مجرّد دادن مديون چيزى را به عوض دين من له الدين منتقل به من له الدين مىشود ، خواه از جنس ما فى الذمّه باشد يا نه ، با رضاى من له الدين در صورت اختلاف جنس ، خواه در وقت دادن محاسبه شده باشد ، و قيمت مشخّص شده باشد يا نه و هر گاه قيمت مشخّص نشده باشد قيمت روزِ دادن به او محاسبه مىشود بلا خلاف ، و در مسالك وكفايه و غير اينها ادّعاى اجماع بر آن شده ، و اخبار مستفيضه از صحاح و غير صحاح نيز بر آن دلالت مىكند . بنا بر اين آن چه را كه زيد از براى زوجه گرفته اگر به تصرّف او داده از بابت طلب ، واو نيز به آن جهت گرفته ساير غرما را در آن حقّى نيست اگر چه در وقت دادن تعيين قيمت نشده باشد ، و همين قدرى كه به او بگويد : اين اثاث طلب تو است كه هر وقت خواهى بردار ، واو هم در آنها تصرّف كند ، يا بگويد : قبول دارم كافى است . و اگر اذن تصرّف به او نداده باشد وتراضى به جهت طلب به عمل نيامده باشد بر ملكيّت زيد باقى است و همه ء غرما در آن شريكند اگر چه به قصد آن خريده باشد كه به عوض طلب زوجه به او بدهد .

--> ( 1 ) يورت ، اتاق يا قسمتى از خانه ء بزرگ است كه داراى يك يا چند اتاق مجزا از سائر خانه باشد .